Uwaga! Dowiedz się więcej

Cysterna LNG (skroplony gaz ziemny, metan)

2
Problem/błąd? Napisz na czacie - w prawym dolnym rogu.
Autorzy:Droga Ratownika Droga Ratownika
Status: Testy
Wersja:1
Kategorie:

Checklista postępowania z LNG (skroplony gaz ziemny, min. 90% metanu) oparta o "Standardowe Zasady Postępowania podczas zdarzeń z udziałem skroplonego gazu ziemnego" wydane przez KG PSP (12.2025). Skupia się na 5 typowych scenariuszach (Z1-Z5) związanych pierwotnie z przechowywaniem LNG w cysternie lub zbiorniku. Dodatkowe źródła "Krzysztof Stępniak - Niebezpieczne kriociecze PP" // Wypadek z udziałem samochodu ciężarowego napędzanego LNG (RETEX CTIF), 2018 // materiały branży związane z LNG.

Postęp:0%
00:00:00

to jest checklista pełna, zmień na kluczową jeśli potrzebujesz ją skrócić

Podstawowe informacje

  • Właściwości fizykochemiczne→🔍
  • Budowa infrastruktury LNG i LCNG→🔗film
  • Awaryjny rozładunek cystern→🔗filmy

Zagrożenia

  • Ciecz kriogeniczna → krytyczne odmrożenia
  • Gwałtowna ekspansja gazu (1l cieczy = 600l gazu) → gwałtowne wypieranie tlenu z zamkniętej kubatury
  • Gwałtowne przejście fazowe po kontakcie z wodą (rapid phase transition) → Należy zaznaczyć, że ewentualny kontakt wody z cieczą kriogeniczną prowadzi do dostarczenia jej ciepła i do gwałtownego wzrostu szybkości jej parowania.
  • Zawory bezpieczeństwa znajdujące się w strefie fazy ciekłej będą wyrzucać strugę cieczy LNG.
  • Nagrzewanie zbiornika powyżej poziomu skroplonego gazu – w strefie fazy gazowej jest o wiele szybsze i bardziej niebezpieczne, niż poniżej – w strefie fazy ciekłej.
  • Bezwonny → LNG nie jest nawaniany!
  • Pożar rozlewiska (Pool Fire), pożar strumieniowy (Jet Fire), pożar chmury (Flash Fire)
  • BLEVE 🔍 → rozerwanie/wybuch zbiornika i wyrzut cieczy oraz gwałtowna przemiana fazowa, może łączyć się z pożarem kulistym, jeśli dojdzie do zapalenia gazu.
    • Szacowany czas podgrzewania cysterny, po którym może powstać BLEVE i FIREBALL to około 45 minut (w przypadku, gdy cysterna posiada sprawne zawory bezpieczeństwa).
  • Woda ma być chłodziwem. Jeśli cysterna jest pokryta szronem na skutek schładzania wydobywającym, rozprężającym się gazem → nie polewaj jej wodą bez potrzeby (kontroluj temperaturę za pomocą termowizji).

Rozpoznanie i pierwsze działania

Działania ratowniczo-gaśnicze

Wybierz scenariusz:

    • Strefy bezpieczeństwa

    • Rozpoznanie

    • Działania gaśnicze i chłodzenie

      • Chłodzenie jest skuteczne jeśli woda nie odparowuje ze zbiornika
      • Chłodzenie zbiornika nie ma sensu jeśli powłoka zbiornika jest naruszona/działa zawór bezpieczeństwa i nie ma zewnętrznego źródła ciepła
      • W czasie działań bezwzględnie nie wolno podawać prądów wody na zawory bezpieczeństwa i do wnętrza uszkodzonego zbiornika

    • Kryteria odwrotu

      • Brak skuteczności chłodzenia, duże odparowanie wody ze zbiornika, odkształcenia zbiornika, drgania, odgłosy syczenia, zadziałanie zaworu bezpieczeństwa → EWAKUACJA

    • Po ugaszeniu

    • Krytyczne ostrzeżenia

      • Nie dopuść do zgaszenia płomienia JEŚLI nie możesz zamknąć wypływu gazu!
      • Wysokie promieniowanie cieplne. Ryzyko poparzeń jest znacznie wyższe niż przy standardowych paliwach.

    • Strefy bezpieczeństwa

    • Rozpoznanie

    • Działania

      • Woda ma być chłodziwem, ale jeśli cysterna jest pokryta szronem na skutek rozprężania wydobywającego się gazu, nie polewaj jej ciepłą wodą bez potrzeby
      • Nie dopuść do zgaszenia płomienia, jeśli nie możesz zamknąć wypływu gazu
      • W czasie działań bezwzględnie nie wolno podawać prądów wody na zawory bezpieczeństwa i do wnętrza uszkodzonego zbiornika

    • Dalsze działania

    • Krytyczne ostrzeżenia

      • Bezwzględny zakaz użycia i podania wody na rozlewisko LNG! (powoduje wzrost intensywności pożaru w fazie początkowej z uwagi na wzrost szybkości parowania LNG przez nieodparowaną wodę)
      • Wysokie promieniowanie cieplne. Ryzyko poparzeń jest znacznie wyższe niż przy standardowych paliwach.

    • Strefy bezpieczeństwa

    • Rozpoznanie

    • Działania w obronie

      • Woda ma być chłodziwem, ale jeśli cysterna jest pokryta szronem na skutek rozprężania wydobywającego się gazu, nie polewaj jej ciepłą wodą bez potrzeby
      • Nie dopuść do zgaszenia płomienia, jeśli nie możesz zamknąć wypływu gazu
      • W czasie działań bezwzględnie nie wolno podawać prądów wody na zawory bezpieczeństwa i do wnętrza uszkodzonego zbiornika

    • Działania w natarciu

      • Ugaszenie pożaru LNG jest bardzo trudne, skup się na ograniczeniu pożaru i jego kontrolowaniu
      • Optymalna liczba spienienia: 500:1 (+/- 50).
      • Wydajność: 10 l/min/m².
      • Grubość warstwy: Ok. 1,2 m.
      • Efekt: Taka warstwa piany ograniczy promieniowanie cieplne o ok. 90%. Zamarzająca woda z piany tworzy na powierzchni taflę lodu i „kominy lodowe” przez które na powierzchnię piany wydobywać się będzie gaz, gdzie będzie kontynuowany proces spalania. Powoduje to degradację piany.
      • Używaj proszku TYLKO pod warunkiem możliwości natychmiastowego położenia piany lekkiej po zgaszeniu płomienia (aby odciąć parowanie).
      • Jeśli zgasisz pożar proszkiem, a nie pokryjesz rozlewiska pianą → ryzyko ponownego zapłonu
      • Rekomenduje się łączone użycie proszku gaśniczego i piany lekkiej.

    • Po ugaszeniu

    • Krytyczne ostrzeżenia

      • Wyeliminować źródła zapłonu ze strefy zagrożenia

    • Strefy bezpieczeństwa

    • Rozpoznanie

    • Działania w obronie

      • Wydajność: 10 l/min/m².
      • Grubość warstwy: Ok. 1,2 m.
      • Zamarzająca woda z piany tworzy na powierzchni taflę lodu i „kominy lodowe” przez które na powierzchnię piany wydobywać się będzie gaz.

    • Likwidacja wycieku

    • Dalsze działania po likwidacji wycieku

    • Krytyczne ostrzeżenia

      • Wyeliminować źródła zapłonu ze strefy zagrożenia

    • Strefy bezpieczeństwa

    • Rozpoznanie

Zakończenie działań - przekazanie miejsca zdarzenia

  • Przykładowe dane kontaktowe firm zajmujących się dystrybucją LNG→🔍

Treść uwag:

    • "Pouczam o konieczności:
      ➡️ 1. "Dozorowania cysterny i monitorowania atmosfery wokół niej (przy użyciu mierników stężenia metanu/eksplozymetrów) ze względu na ryzyko wystąpienia niewidocznych uszkodzeń, w tym rozszczelnienia przestrzeni międzyzbiornikowej (utraty próżni)"
      ➡️ 2. "Kontrolowania temperatury powłoki zewnętrznej zbiornika (przy użyciu pirometru lub kamery termowizyjnej)"
      ➡️ 3. "Zabezpieczenia miejsca zdarzenia przed dostępem osób niepowołanych"
      ➡️ 4. "Umieszczenia cysterny na otwartej przestrzeni, w odległości co najmniej 5 m od rowów, zagłębień terenu, studzienek kanalizacyjnych i odpływów"
      ➡️ 5. "Umieszczenia cysterny na otwartej przestrzeni, w odległości co najmniej 20 m od innych pojazdów i palnych materiałów/budynków"
      ➡️ 6. "Przetransportowania pozostałego gazu do zapasowej cysterny lub kontrolowanego wypalenia w pochodni z wykorzystaniem środków firmy transportowej lub systemu SPOT"
    • "Pouczam o konieczności:
      ➡️ 1. "Dozorowania cysterny i monitorowania atmosfery wokół niej (mierniki stężenia metanu/eksplozymetry) ze względu na ryzyko wystąpienia niewidocznych uszkodzeń lub rozszczelnienia izolacji"
      ➡️ 2. "Kontrolowania temperatury powłoki zewnętrznej zbiornika (pirometr, kamera termowizyjna)"
      ➡️ 3. "Sprawdzenia zagłębień, odpływów i studzienek wokół zdarzenia ze względu na możliwość zamknięcia przez lód fazy ciekłej LNG oraz zalegania par cięższych od powietrza (metan w niskiej temperaturze)"
      ➡️ 4. "Zabezpieczenia miejsca zdarzenia przed dostępem osób niepowołanych"
      ➡️ 5. "Umieszczenia cysterny na otwartej przestrzeni, w odległości co najmniej 5 m od rowów, zagłębień terenu, studzienek kanalizacyjnych i odpływów"
      ➡️ 6. "Umieszczenia cysterny na otwartej przestrzeni, w odległości co najmniej 20 m od innych pojazdów i palnych materiałów/budynków"
      ➡️ 7. "Przetransportowania pozostałego gazu do zapasowej cysterny lub kontrolowanego wypalenia (SPOT)"
      ➡️ 8. "Stosowania środków ochrony osobistej adekwatnych do zagrożenia przez personel obsługujący uszkodzony pojazd"

Powiązane checklisty

Miniaturka checklisty

Acetylen

Lista kontrolna postępowania podczas zdarzeń związanych z udziałem butli z acetylenem lub obecnością tego gazu. Bibliografia: "Acetylen, potrzebny, ale groźny" Jopek, PP 10/2012 // SZP KG PSP // "Acetylen - zrozumieć procedury" Piątek, PP // ERG 2024 - karta acetylen // "Handbook taktyczny strażaka ratownika", Podlasiński

Powiązane zasoby

Miniaturka zasobu: Wypadek z udziałem samochodu ciężarowego napędzanego LNG (RETEX CTIF), tłum. Sławomir Dechnik, 2018

Wypadek z udziałem samochodu ciężarowego napędzanego LNG (RETEX CTIF), tłum. Sławomir Dechnik, 2018

  1. Wprowadzenie i cel RETEX: standaryzacja wiedzy z nowoczesnych technologii napędowych i poprawa bezpieczeństwa interwencji.
  2. Przebieg wypadku 16.10.2017 (E313 Massenhoven): pożar kabiny, identyfikacja zbiornika LNG, zamknięcie autostrady i konieczność wsparcia eksperckiego.
  3. LNG – właściwości i zastosowania: skład CH4CH4, temperatura skroplenia ok. −162°C, zakres wybuchowości 5%–15%5%–15%, zachowanie chmury i brak nawaniania.
  4. Systemy LNG w ciężarówkach: jednopaliwowe (Otto) i dwupaliwowe (metan–diesel), przykłady Iveco/Volvo Euro 6.
  5. Opisy elementów instalacji: zbiornik kriogeniczny (perlit+próżnia), parownik, manometr, zawory ręczne, PRD 16/24 bar, złącza tankowania i odpowietrzania.
  6. Działania ratownicze: strefy bezpieczeństwa, monitoring LEL, ekranowanie termiczne, obniżanie ciśnienia wężem kriogenicznym, demontaż zbiornika.
  7. Wnioski i zalecenia CTIF 1–5: oznakowanie ISO 17840, dostęp do zaworów, osłony termiczne, detekcja gazu w kabinie, materiały i szkolenia producentów.
  8. Glosariusz i podziękowania: rola KCCE/CTIF Belgia i ekspertów branżowych we wdrożeniu najlepszych praktyk.

Miniaturka zasobu: [WIDEO] Filmy instruktażowe do szkolenia specjalistycznego z zakresu awaryjnego rozładunku cystern, KG PSP, 2026

[WIDEO] Filmy instruktażowe do szkolenia specjalistycznego z zakresu awaryjnego rozładunku cystern, KG PSP, 2026

  1. Załadunek i rozładunek Cysterna Załadunek i rozładunek
  2. Tabliczka znamionowa Cysterna Tabliczka znamionowa
  3. Przyczepa Cysterna Przyczepa
  4. Opis armatury Cysterna Opis armatury
  5. Naczepa Cysterna Naczepa
Miniaturka zasobu: [AKTUALNE] "Standardowe Zasady Postępowania (SZP) podczas zdarzeń z udziałem skroplonego gazy ziemnego (LNG)", KG PSP, 12.2025

[AKTUALNE] "Standardowe Zasady Postępowania (SZP) podczas zdarzeń z udziałem skroplonego gazy ziemnego (LNG)", KG PSP, 12.2025

  1. Wstęp i cel opracowania – usystematyzowanie wiedzy i bezpieczeństwo ratowników.
  2. Charakterystyka LNG – właściwości fizykochemiczne, granice wybuchowości, zagrożenia (odmrożenia, wypieranie tlenu).
  3. Rozpoznanie i identyfikacja – oznakowanie cystern (UN 1972), wyznaczanie stref bezpieczeństwa (150 m).
  4. Karta Z1: Pożar zewnętrzny cysterny – chłodzenie zbiornika, ryzyko BLEVE, strefy ewakuacji (1,5 km).
  5. Karta Z2: Pożar strumieniowy (Jet Fire) – taktyka działań, ochrona przed promieniowaniem cieplnym.
  6. Karta Z3: Pożar rozlewiska (Pool Fire) - wyciek z cysterny – zakaz użycia wody bezpośrednio na LNG, zastosowanie piany lekkiej i proszku gaśniczego.
  7. Karta Z4: Wyciek LNG bez pożaru – ograniczenie rozprzestrzeniania chmury, kurtyny wodne, uszczelnianie.
  8. Karta Z5: Emisja z zaworów bezpieczeństwa – monitoring stężenia, postępowanie przy wzroście ciśnienia.
  9. Przekazanie miejsca zdarzenia – procedury końcowe i instrukcje dla właściciela/zarządcy terenu.
  10. Dane teleadresowe i literatura – kontakt do dystrybutorów LNG i źródła naukowe.
Miniaturka zasobu: "[SKRYPT] do szkolenia z zakresu ratownictwa chemicznego realizowanego przez KSRG w zakresie podstawowym", 2019, KGPSP

"[SKRYPT] do szkolenia z zakresu ratownictwa chemicznego realizowanego przez KSRG w zakresie podstawowym", 2019, KGPSP

Spis treści

  1. Ratownictwo chemiczne i ekologiczne w KSRG – zakres podstawowy działań ratowniczych, zadania i odpowiedzialność.
  2. Zagrożenia powodowane przez materiały niebezpieczne
    1. Podstawowe pojęcia z chemii ogólnej – najważniejsze definicje i zasady.
    2. Gazy – właściwości, zagrożenia i przykłady.
    3. Palność i wybuchowość – mechanizmy, przykłady zdarzeń, czynniki ryzyka.
    4. Reaktywność – reakcje niebezpieczne, możliwości eskalacji zagrożeń.
    5. Toksyczność – charakterystyka zagrożeń dla zdrowia:
    6. Klasyfikacja substancji chemicznych i mieszanin.
    7. Pojęcie trucizny, toksyczności i dawki.
    8. Drogi wchłaniania substancji toksycznych przez organizm.
    9. Stężenia i natężenia czynników szkodliwych w środowisku pracy.
    10. Przykłady trucizn i sposoby ich działania.
    11. Promieniotwórczość – charakterystyka zagrożeń radiacyjnych:
    12. Dawki promieniowania i jednostki pomiarowe.
    13. Skutki promieniowania jonizującego dla człowieka.
    14. Zasady ochrony przed promieniowaniem.
  3. Środki ochrony indywidualnej – rodzaje, zastosowanie i zasady korzystania.
  4. Urządzenia i techniki pomiarowe – sprzęt i procedury monitorowania zagrożeń.
  5. Techniki kontrolowania emisji substancji niebezpiecznych – metody ograniczania i neutralizacji emisji.
  6. Działania ratownicze – procedury i algorytmy działań w strefie zagrożenia.
  7. Dekontaminacja
    • Dekontaminacja ratowników – metody i organizacja strefy wstępnej.
    • Dekontaminacja osób poszkodowanych – procedury i priorytety.
    • Doraźne metody dekontaminacji – proste rozwiązania w warunkach polowych.
    • Dekontaminacja w zdarzeniach masowych CBRN – specyfika i procedury.
  8. Literatura – źródła wiedzy i opracowania tematyczne.

Miniaturka zasobu: [PREZENTACJA] "Bezpieczeństwo podczas zdarzeń z LNG", Zdzisław Salamonowicz, 2019

[PREZENTACJA] "Bezpieczeństwo podczas zdarzeń z LNG", Zdzisław Salamonowicz, 2019

  1. Gazy kriogeniczne i ich zastosowanie: Charakterystyka azotu, tlenu, helu oraz metanu.
  2. Właściwości fizykochemiczne LNG: Tabela parametrów, temperatury wrzenia, gęstość i palność.
  3. Zagrożenia i środki ochrony: Wymrożenia tkanek, hipotermia, asfiksja (wypieranie tlenu) oraz palność.
  4. Logistyka i transport LNG: Przegląd infrastruktury – od tankowców po terminale przeładunkowe i transport drogowy.
  5. Budowa urządzeń kriogenicznych: Konstrukcja zbiorników, izolacja próżniowa, parownice i armatura.
  6. Procedury operacyjne: Instrukcje napełniania i opróżniania zbiorników (procedury GOFA).
  7. Analiza zdarzeń rzeczywistych: Przykład wybuchu cysterny w Murcji (Hiszpania) i rozrzutu odłamków.
  8. Scenariusze awaryjne i taktyka działań:
    1. Jednostka przewrócona, stabilna (strefa 50 m).
    2. Potwierdzony wyciek fazy ciekłej (strefa 150 m).
    3. Pożar z ogrzewaniem płaszcza zbiornika (strefa 300 m).
    4. Pożar zewnętrzny i zagrożenie wybuchem BLEVE/FIREBALL.
Miniaturka zasobu: Aplikacja ERG 2024 - kompleksowy przewodnik postępowania ratowniczego w sytuacjach zagrożeń chemicznych

Aplikacja ERG 2024 - kompleksowy przewodnik postępowania ratowniczego w sytuacjach zagrożeń chemicznych

(poniższy opis pochodzi ze strony developera)

ERG 2024 PL to profesjonalne narzędzie przeznaczone dla służb ratowniczych, straży pożarnej, ratowników medycznych oraz zespołów chemicznych. Aplikacja zapewnia szybki dostęp do krytycznych informacji w sytuacjach awaryjnych związanych z materiałami niebezpiecznymi.

🚒 KLUCZOWE FUNKCJE:

📚 BAZA 2922 SUBSTANCJI CHEMICZNYCH

Kompleksowa baza danych zawierająca szczegółowe informacje o substancjach niebezpiecznych:

• Numery identyfikacyjne UN (United Nations)

• Nazwy chemiczne i handlowe substancji

• Właściwości fizykochemiczne

• Zagrożenia dla zdrowia i środowiska

• Środki ostrożności i procedury bezpieczeństwa

• Informacje o transporcie materiałów niebezpiecznych

🔥 64 PROCEDURY RATOWNICZE

Szczegółowe instrukcje postępowania w sytuacjach awaryjnych:

• Procedury krok po kroku dla różnych scenariuszy

• Zalecenia dotyczące środków ochrony osobistej (PPE)

• Wskazówki pierwszej pomocy

• Techniki gaszenia i neutralizacji

• Procedury dekontaminacji

• Zasady ewakuacji i izolacji

📐 KALKULATOR STREF ZAGROŻENIA

Zaawansowane narzędzie do obliczania zasięgu zagrożenia:

• Automatyczne obliczanie strefy izolacji początkowej

• Wyznaczanie strefy akcji ochronnej

• Scenariusze dzienne i nocne

• Obliczenia dla małych i dużych wycieków

• Uwzględnienie warunków meteorologicznych

• Wizualizacja stref na mapie

📷 ROZPOZNAWANIE NUMERÓW UN

Szybka identyfikacja substancji przez aparat:

• Skanowanie oznaczenie UN (ONZ)

• Natychmiastowe wyszukiwanie w bazie danych

⚠️ KATALOG ZNAKÓW OSTRZEGAWCZYCH

Kompletna baza znaków i piktogramów:

• System GHS/CLP (Globally Harmonized System)

• Znaki ADR/RID dla transportu drogowego i kolejowego

• Klasy zagrożeń 1-9

• Znaczenie i interpretacja oznakowań

✈️ PEŁNA FUNKCJONALNOŚĆ OFFLINE

Niezawodne działanie w każdych warunkach:

• Wszystkie dane dostępne bez połączenia z internetem

• Brak wymagań dostępu do sieci

• Idealne rozwiązanie do pracy w terenie

• Szybki dostęp w sytuacjach krytycznych

• Niezależność od infrastruktury telekomunikacyjnej

🎯 DLA KOGO?

Aplikacja dedykowana profesjonalistom:

• Straż pożarna - zawodowa i ochotnicza (OSP)

• Ratownictwo medyczne - pogotowie ratunkowe, zespoły HEMS

• Jednostki chemiczne i ekologiczne

• Służby transportu materiałów niebezpiecznych

• Inspektorzy ochrony środowiska

• Służby przemysłowe zakładów chemicznych

• Szkoleniowcy i instruktorzy ratownictwa

• Studenci kierunków ratowniczych i chemicznych

🔒 BEZPIECZEŃSTWO I PRYWATNOŚĆ

Privacy-first approach:

• Brak zbierania danych osobowych

• Brak śledzenia lokalizacji użytkownika

• Brak reklam i śledzących elementów

• Wszystkie dane przetwarzane lokalnie na urządzeniu

• Zgodność z RODO i przepisami o ochronie danych

• Transparentna polityka prywatności

📱 ZGODNOŚĆ Z STANDARDAMI

Aplikacja oparta na międzynarodowych normach:

• Emergency Response Guidebook (ERG 2024)

• ADR - transport drogowy materiałów niebezpiecznych

• RID - transport kolejowy materiałów niebezpiecznych

• GHS/CLP - system oznaczeń chemicznych

• Polskie przepisy ratownicze

• Aktualizacje zgodne z najnowszymi regulacjami

🌐 WIELOPLATFORMOWOŚĆ

Dostępna na wszystkich urządzeniach:

• Windows (desktop, tablet)

• Android (telefony, tablety)

• iOS (iPhone, iPad)

• macOS

• Jednolity interfejs użytkownika

ERG 2024 PL to niezbędne narzędzie dla każdego ratownika i specjalisty pracującego z materiałami niebezpiecznymi. Aplikacja łączy wiedzę z międzynarodowych standardów z polskimi przepisami, zapewniając kompleksowe wsparcie w sytuacjach awaryjnych.

⚠️ WAŻNE INFORMACJE:

Aplikacja jest narzędziem wspomagającym profesjonalistów i nie zastępuje:

• Oficjalnych procedur operacyjnych jednostek ratowniczych

• Szkoleń zawodowych i certyfikacji

• Przepisów prawnych i regulaminów

• Doświadczenia i oceny sytuacji przez wykwalifikowany personel

• Sprzętu pomiarowego i detektorów

Regularnie aktualizowana o najnowsze substancje, procedury i przepisy.

Zarządzaj zgodą na pliki cookies

Używamy plików cookies, aby poprawić komfort przeglądania, wyświetlać spersonalizowane reklamy i treści oraz analizować ruch. Klikając „Akceptuj wszystko”, wyrażasz zgodę na używanie przez nas plików cookie.